Batarya
E-bisiklet ve E-scooter (LMT) Bataryalarında Pasaport
E-bisiklet ve e-scooter LMT bataryalarında batarya pasaportu: LMT tanımı, 2027 yükümlülükleri, küçük pakette QR yerleşimi ve ithalatçı markanın sorumluluğu.
E-bisiklet, e-scooter ve elektrikli mopedlerin bataryaları AB Batarya Tüzüğünde ayrı bir kategoridir: hafif ulaşım aracı (LMT) bataryası. Bu kategori, 18 Şubat 2027'den itibaren Dijital Ürün Pasaportu zorunluluğuna EV ve endüstriyel bataryalarla aynı gün girer; ama paket küçüktür, marj düşüktür ve tedarik zinciri çoğunlukla Asya'dadır. Sorunlar bu yüzden EV bataryasından farklıdır.
Bu yazı, LMT tanımını, taşınabilir ve EV bataryasıyla farkını, küçük pakette QR sorununu ve ithalatçı markanın sorumluluğunu ele alıyor. Genel çerçeve için batarya pasaportu nedir yazısına bakın.
LMT tanımı ve sınırları
Tüzük, LMT bataryasını dört ölçütle tanımlar: mühürlü olması, 25 kg veya daha hafif olması, yalnızca elektrik motoruyla ya da motor ve insan gücünün birleşimiyle giden tekerlekli araçların çekişi için özel olarak tasarlanması ve EV bataryası olmaması. L kategorisinde tip onaylı araçlar (örneğin elektrikli mopedler) tanımın içindedir. Sonuç: pedelec paketi, paylaşımlı e-scooter paketi ve hafif elektrikli moped paketi aynı kategoridedir.
Sınırın iki tarafı da önemlidir. Tanımın dışında kalan küçük tüketici bataryaları "taşınabilir" kategorisindedir ve pasaport kapsamı dışındadır; 25 kg'ı aşan ya da araç kategorisi değişen paketler ise EV veya endüstriyel kurallara kayabilir. Kapsam kararının nasıl verildiği hangi bataryalar, kimler yükümlü yazısında anlatılıyor.
Üç kategori, farklı yükümlülükler
| Yükümlülük | Taşınabilir | LMT | EV |
|---|---|---|---|
| Batarya pasaportu | Hayır | Evet, 18 Şubat 2027 | Evet, 18 Şubat 2027 |
| QR kod (Madde 13) | Evet | Evet, pasaporta bağlanır | Evet, pasaporta bağlanır |
| Kapasite etiketi | Şarj edilebilirlerde evet | Evet | Pasaport alanı |
| Sökülüp değiştirilebilirlik (Madde 11) | Son kullanıcı tarafından | Bağımsız profesyonel tarafından | Kapsam dışı |
| Karbon ayak izi beyanı (Madde 7) | Hayır | Evet, sonraki aşamada | Evet, ilk aşamada |
| BMS'te SoH verisi (Madde 14) | Hayır | Evet | Evet |
Küçük pakette QR nereye?
Pasaporta erişim bataryanın üzerindeki QR'dan başlar ve QR araçta değil, bataryada olmalıdır; çünkü pasaport bataryaya aittir ve batarya araçtan ayrılabilir. E-bisiklet paketi kadroya gömülü, e-scooter paketi tabanda gizli ve gövde yüzeyi kavisli olduğunda bu kural somut sorunlara dönüşür:
- Kod, batarya çıkarıldığında görünen düz bir yüzeyde olmalı; kadronun içine bakan yüz işe yaramaz.
- Gövdeye lazer işaretleme veya vernik altı etiket, kazınma ve neme karşı yapışkan etikete tercih edilir.
- Modül boyutu ve sessiz alan küçültülmemeli; kavisli yüzeyde okunabilirlik farklı telefonlarla test edilmeli.
- Aynı tanımlayıcıyı araç belgelerinde ve satış sonrası sisteminde de taşıyın; kullanıcı çoğu zaman aracı tarar.
Tüzük, bataryanın niteliği ve boyutu izin vermediğinde kodun ambalaja ve eşlik eden belgelere taşınmasına olanak tanır; ancak LMT paketleri bu istisnaya sığmayacak kadar büyüktür. Baskı kalitesi kuralları DPP QR kodu: boyut, yerleşim ve baskı yazısında; batarya sembolleri ve CE ile birlikte yerleşim batarya etiketleme ve QR kod yazısında; uygulamasız ve ücretsiz erişim ilkesi ise EN 18220 yazısında.
Paketi Asya'dan alan marka
LMT pazarında tipik model şudur: marka aracı tasarlar, paketi Asyalı bir tedarikçiden satın alır ve aracı AB'de satar. Tüzük açısından paketi AB pazarına ilk kez süren taraf ithalatçıdır; pasaportun var olmasından, doğru ve güncel olmasından o sorumludur. Paket üreticisi AB dışındaysa yükümlülük ona devredilemez; ama pasaportu dolduracak verinin çoğu ondadır: hücre kimyası, kritik hammadde içeriği, karbon ayak izi girdileri, söküm bilgisi.
Bu yüzden satın alma sözleşmesi aynı zamanda pasaport sözleşmesidir: teslimat başına seri numarası listesi, model başına veri seti ve güncelleme yükümlülüğü. Roller için ekonomik operatörler ve sorumlulukları yazısına bakın. Paketi Türkiye'de üretip AB'ye satan üreticiler için aynı zincirin diğer ucu Türkiye batarya üreticisi için batarya pasaportu yazısında.
Değiştirilebilirlik ve kiralama filoları
Tüzük, LMT bataryalarının bağımsız bir profesyonel tarafından sökülüp değiştirilebilir olmasını ister (Madde 11). Pasaportun meşru menfaat katmanındaki söküm ve güvenlik bilgisi bu şartın veri tarafıdır; onarım ağınız dışındaki bir servisin de bunu okuyabilmesi gerekir.
Paylaşımlı e-scooter ve e-bisiklet filoları için pasaport bir uyum yükünden fazlasıdır. Filo işletmecisi, bataryaları hizmete sokan taraf olarak sorumluluk taşıyabilir; buna karşılık BMS'ten gelen SoH verisi (Madde 14) filo rotasyonu, garanti talebi ve ikinci el satışta doğrudan işe yarar. Güncelleme sıklığı ve gizlilik tasarımı için batarya sağlık durumu ve dinamik veri yazısına, kategori genelindeki çerçeve için batarya pasaportu rehberine bakın.
Sık sorulan sorular
E-bisiklet bataryası pasaport kapsamında mı?
Evet. Mühürlü, 25 kg ve altı ve aracın çekişi için tasarlanmışsa LMT bataryasıdır ve 18 Şubat 2027'den itibaren pasaport taşır.
E-scooter ithal eden marka mı, batarya üreticisi mi sorumlu?
Bataryayı AB pazarına süren operatör, yani ithalatçı marka. Veri Asya'daki üreticiden gelir; sorumluluk gelmez.
Kiralık e-scooter filosu SoH verisini pasaporta yazmak zorunda mı?
Birim bazlı dinamik veri Ek XIII'ün meşru menfaat katmanında yer alır ve sorumluluk bataryayı piyasaya süren ya da hizmete sokan operatördedir. Filo işletmecisi bu operatörse veya onunla sözleşmeliyse veri akışını kurmak zorundadır.





