ESPR
Sektörlere Göre DPP Takvimi: Karşılaştırma
Sektörlere göre DPP takvimi tek tabloda: batarya, çelik, alüminyum, tekstil, lastik, mobilya, elektronik, inşaat ve ambalajda dayanak, tarih ve kesinlik
"Dijital Ürün Pasaportu ne zaman zorunlu?" sorusunun cevabı sektöre göre değişir — ve daha önemlisi, cevabın hukuki kesinliği de sektöre göre değişir. Bir tarafta tüzükte yazılı tek tarih var: 18 Şubat 2027 batarya pasaportu. Diğer tarafta ESPR Çalışma Planının indikatif yılları, kendi tüzüğünü izleyen inşaat ve ambalaj, ve ekotasarım kuralları çoktan uygulanan ama pasaportu sonraya kalan akıllı telefonlar.
Zaman çizelgesi yazımız büyük resmi, Çalışma Planı yazımız öncelikli grupların seçim mantığını anlatıyor. Bu yazı ikisini tek tabloda birleştiriyor ve birden çok sektöre satan ihracatçı için bir okuma yöntemi öneriyor.
Karşılaştırma tablosu
| Sektör | Dayanak | Delegated act | Beklenen zorunluluk | Olası granülarite | Kayıt |
|---|---|---|---|---|---|
| Batarya (EV, LMT, 2 kWh üzeri endüstriyel) | Batarya Tüzüğü 2023/1542 | Gerekmiyor; Ek XIII tüzükte | 18 Şubat 2027 (kesin) | Birim | Batarya Tüzüğü kapsamında; Registry bağı bekleniyor |
| Demir-çelik | ESPR | 2026 (indikatif) | ~2027–2028 | Parti (döküm) | AB DPP Registry |
| Alüminyum | ESPR | 2027 (indikatif) | ~2028–2029 | Parti (döküm) | AB DPP Registry |
| Tekstil / hazır giyim | ESPR | 2027 (indikatif) | ~2028–2029 | Model veya birim | AB DPP Registry |
| Lastik | ESPR | 2027 (indikatif) | ~2028–2029 | Parti veya birim | AB DPP Registry (EPREL sürer) |
| Mobilya | ESPR | 2028 (indikatif) | ~2029–2030 | Model veya birim | AB DPP Registry |
| Yatak | ESPR | 2029 (indikatif) | ~2030–2031 | Birim | AB DPP Registry |
| Onarılabilirlik skoru (elektronik, küçük ev aletleri) | ESPR yatay tedbir | 2027 (indikatif) | ~2028–2029 | Model | AB DPP Registry |
| EEE geri dönüştürülmüş içerik | ESPR yatay tedbir | 2029 (indikatif) | ~2030–2031 | Model | AB DPP Registry |
| Yapı malzemeleri | CPR 2024/3110 | Kendi uygulama kuralları | Kademeli (hEN yenilemesiyle) | Parti | CPR sistemi; Registry bağı bekleniyor |
| Ambalaj | PPWR 2025/40 | Uygulama tasarrufları | 12 Ağustos 2026'dan beri uygulanıyor; etiket ~Ağustos 2028 | Ürüne bağlı ambalaj kaydı | Registry ambalajı kapsayacak şekilde tasarlandı |
| Akıllı telefon ve tablet | Ekotasarım 2023/1670 ve enerji etiketi | Pasaport için ESPR gözden geçirmesi (2030) | Ekotasarım 20 Haziran 2025'ten beri; pasaport sonra | Model | EPREL |
Tabloyu ihracatçı gözüyle okumak
Üç sütun üç farklı soruya cevap verir:
- Dayanak, hangi metni okumanız gerektiğini söyler. ESPR gruplarında delegated act gelene kadar yükümlülük yoktur; CPR ve PPWR'da kural tüzüğün kendisinde ve uygulama tasarruflarındadır.
- Kesinlik derecesi, planlama ufkunuzu belirler. "Kesin" yalnızca batarya için geçerlidir; hangi bataryaların kapsama girdiğini netleştirin. İndikatif yıllar 2028 ara değerlendirmesinde kayabilir — ama tecrübe, kaymanın genellikle ileri yönde olduğunu gösteriyor.
- Granülarite ve kayıt, teknik mimariyi belirler. Birim düzeyi (batarya) seri numarası ve tekil tanımlayıcı ister; parti düzeyi (çelik) döküm numarasıyla çalışır; model düzeyi mevcut EPREL kaydına yaslanabilir.
Listede olmamak muafiyet değildir. Kimyasallar, kozmetik veya makine gibi gruplar 2025–2030 planında yok, ama ESPR kapsamındadır ve başka ürünlerin pasaportlarına madde beyanıyla girerler; kimyasal ürünler ESPR kapsamında mı yazısı bu durumu anlatıyor. Tekstilde ise pasaporttan önce gelen bir tarih zaten geçti: tekstil atığının ayrı toplanması 1 Ocak 2025'ten beri yürürlükte ve ayırıcıların istediği bileşim verisi pasaportla aynı veridir.
Birden çok sektöre satıyorsanız: önceliklendirme
Tipik Türk ihracatçısı tek sektörde değildir: çelik profil de üretir, mobilya için tedarik de yapar; tekstil fabrikası otomotive teknik kumaş da satar. Önceliklendirme için dört ölçüt:
- Kanun mu, plan mı? Batarya tedarik zincirindeyseniz (hücre, modül, paket, e-bisiklet) 2027 tarihi tartışmasızdır; batarya pasaportu ile başlayın.
- Ara ürün müsünüz? Demir-çelik ve alüminyum tedarikçilerinden veri, nihai ürün üreticilerinden önce istenir; çelik DPP veri alanları beklenen listeyi verir.
- Alıcı baskısı nerede? Tekstil ve mobilya alıcıları (yatak dahil) delegated act'i beklemiyor; lastik üreticisi etiket ve EPREL verisinden başlar.
- Komşu rejim var mı? İnşaat malzemelerinde CPR, ambalajda PPWR pasaporttan önce veri ister. Elektronikte onarılabilirlik skoru ve akıllı telefon ekotasarım kuralları aynı işi görür.
Ortak payda hep aynıdır: kimlik, bileşim, menşe ve karbon. Sektörden bağımsız bu çekirdeği bir kez kurun; sektörel alanları delegated act geldikçe ekleyin. Tarihleri düzenli izlemek için zaman çizelgesi rehberi güncel tutulmaktadır.
Sık sorulan sorular
Hangi DPP tarihi bugün kanunla kesin?
Yalnızca batarya pasaportu: EV, LMT ve 2 kWh üzeri endüstriyel bataryalar için 18 Şubat 2027. Diğer tüm ESPR tarihleri indikatiftir.
Demir-çelik DPP'si ne zaman zorunlu olacak?
Delegated act indikatif olarak 2026'da bekleniyor; 18–36 aylık geçişle zorunluluk yaklaşık 2027–2028. Kesin tarih tasarruf metninde yazacak.
Ürün grubum tabloda yoksa ne yapmalıyım?
Yükümlülük yok demek değildir: 2028 ara değerlendirmesi yeni gruplar ekleyebilir, alıcılar sözleşmeyle veri isteyebilir ve ürününüz başka bir pasaportun girdisi olabilir. Çekirdek veriyi bugünden kurun.
