Kimyasallar
Boya ve Kaplamalarda DPP: VOC ve SVHC
Boya ve kaplamalarda Dijital Ürün Pasaportu: 2004/42/EC VOC etiketi, CLP, SVHC ve EPD verisinin tek pasaportta birleşmesi ve Türk boya ihracatçısı için hazırlık
Boya ve kaplama sektörü, kimyasal ürünler arasında en fazla etiket yükümlülüğü taşıyanlardan biridir. 2004/42/EC sayılı VOC Direktifi'nin uçucu organik bileşik sınırı ve etiketini, CLP tehlike unsurlarını, REACH kapsamındaki SVHC beyanını ve giderek yeşil bina şemalarının istediği EPD'yi tek bir ambalaja sığdırmak gerekiyor. Dijital Ürün Pasaportu, bu bilgilerin yapılandırılmış ve erişim katmanlı hali olarak düşünülmelidir.
Boyalar, ESPR'nin önceki aday değerlendirmelerinde adı geçen ama 2025–2030 çalışma planına girmeyen ürün gruplarından. Yani boyaya özel bir pasaport zorunluluğu bugün yok; ama boyanın verisi, boyandığı mobilyanın, kaplandığı çeliğin ve uygulandığı yapı malzemesinin pasaportuna giriyor.
Bugünkü yükümlülükler ve pasaporttaki karşılığı
| Yükümlülük | Kaynak | Pasaporttaki karşılığı |
|---|---|---|
| VOC alt kategorisi, sınır değeri, ürünün VOC içeriği (g/L) | 2004/42/EC | Bileşim ve emisyon alanı |
| Tehlike sınıflandırması, piktogram, H/P ifadeleri | CLP | Güvenlik alanı, dijital etiket bağlantısı |
| SVHC beyanı ve SCIP bildirimi | REACH | Endişe verici madde alanı |
| Güvenlik bilgi formu (SDS) | REACH Ek II | Kısıtlı katmanda belge bağlantısı |
| AB Ekoetiketi (iç ve dış cephe boyaları) | Gönüllü | Sertifika alanı |
| EPD (EN 15804) | LEED / BREEAM talebi | Çevresel performans alanı |
Tablonun ilk dört satırı zaten üretiliyor. Pasaport, bu veriyi yeniden üretmek değil, tek kayıtta ve makine-okunabilir biçimde sunmak demektir. Madde beyanı için bkz. kimyasallarda DPP, REACH ve SCIP.
Boya pasaportu neyi taşır?
Delegated act olmadığı için resmi bir alan listesi yok; ancak mevcut yükümlülükler ve müşteri talepleri birleştirildiğinde tablo netleşir:
- Bileşim ve emisyon: VOC içeriği, alt kategori, sınır değer; su bazlı / solvent bazlı ayrımı.
- Güvenlik: CLP sınıflandırması, UFI, SDS bağlantısı.
- Endişe verici maddeler: madde adı, CAS numarası, konsantrasyon aralığı; SVHC ve kısıtlı maddeler.
- Performans: kapatıcılık ve sarfiyat (m²/L), yıkanabilirlik veya aşınma direnci sınıfı, dış cephede dayanım.
- Döngüsellik: geri dönüştürülmüş veya biyobazlı bağlayıcı payı, ambalajın geri dönüştürülebilirliği, atık boya bertaraf bilgisi.
- Kimlik: parti numarası, üretim tarihi, raf ömrü, baz ve renklendirme bilgisi.
Boyada doğal granülarite partidir: renklendirilmiş ürün, baz ve tint kombinasyonundan doğar ve kutudaki parti numarası zaten vardır. Bkz. granülarite seçimi.
VOC etiketi pasaporta taşınır mı?
Hayır. VOC Direktifi etiket bilgisini ambalajda ister; pasaport bu bilgiyi tekrarlar, yerine geçmez. CLP revizyonuyla gelen dijital etiket de tehlike unsurlarını ambalajda tutar. Boya için doğru mimari, ambalajdaki fiziksel bilgiye dokunmadan, tek bir QR kodla dijital etiket ve pasaportu aynı taşıyıcıdan sunmaktır. Bkz. CLP revizyonu ve dijital etiketleme.
Çekim gücü nereden gelecek?
Boya üreticisini pasaporta iten üç talep var:
- Müşteri pasaportları. Mobilya pasaportu kaplamanın madde beyanını, çelik pasaportu kaplama sisteminin bileşimini ister. Bkz. mobilya DPP veri alanları.
- Yapı sektörü. Yeni CPR yapı ürünleri için kendi dijital pasaportunu getiriyor; mimari boya, EPD ve VOC verisiyle bu zincirin parçası. Bkz. inşaat malzemelerinde DPP ve yeni CPR ve EPD nedir.
- Yeşil iddialar. "Düşük VOC", "solventsiz", "doğal" gibi ifadeler kanıt ister; pasaport iddianın arkasındaki veriyi sunar. Bkz. Green Claims Direktifi.
Kaplamalarda PFAS içeren su ve yağ itici formülasyonlar da ayrı bir beyan konusu; bkz. PFAS kısıtlaması ve pasaportta beyan.
Türk boya ihracatçısı için hazırlık
Türkiye'nin boya sektörü AB pazarına ihracat yapan güçlü bir sektör ve VOC etiketini, CLP sınıflandırmasını ve SDS'yi zaten üretiyor. Hazırlık, bu verinin yapılandırılmasıdır:
- Her SKU için VOC içeriğini, alt kategoriyi ve CLP sınıflandırmasını yapılandırılmış alanlara taşıyın; baz ve tint mantığını veri modelinde kurun.
- SVHC ve SCIP verisini tek kaynakta toplayın; pigment, bağlayıcı ve katkı tedarikçilerinden madde beyanını standart formatta isteyin.
- Mimari boyalarda proje satışı yapıyorsanız EPD'yi hazırlayın veya güncelleyin; EPD pasaportun çevresel performans alanını doldurur.
- Ambalajın geri dönüştürülebilirliğini ve PPWR etiketini planlayın. Bkz. ambalajda DPP ve PPWR.
- Tek QR ve resolver mimarisini kurun; dijital etiket, SDS ve pasaport aynı koddan yönlendirilsin.
Pazara giriş ve ekonomik operatör sorumlulukları için Türkiye ihracatçı rehberi başlangıç noktasıdır.
Sık sorulan sorular
Boyalar için Dijital Ürün Pasaportu zorunlu mu?
Hayır. Boya, önceki aday değerlendirmelerinde geçse de 2025–2030 çalışma planında yer almıyor; boyaya özel bir delegated act ve dolayısıyla bir tarih yok. Talep müşteri pasaportlarından ve yeşil bina şemalarından geliyor.
Boya pasaportunda VOC değeri nasıl gösterilir?
VOC Direktifi'ndeki gibi: alt kategori, o kategorinin sınır değeri ve ürünün kullanıma hazır haldeki azami VOC içeriği (g/L). Etiketteki değerle pasaporttaki değer birebir aynı kaynaktan gelmelidir.
Boya için EPD gerekli mi?
Zorunlu değil; ancak yeşil bina şemaları (LEED, BREEAM) mimari kaplamalarda EPD'yi giderek daha sık istiyor ve EPD verisi pasaportun çevresel performans alanına doğrudan aktarılabilir.





